Các thiết bị điện tử hiện đại như máy tính, điều hòa hay tivi đều được trang bị hệ thống tản nhiệt để vận hành ổn định. Vậy bếp từ có tản nhiệt không, hệ thống này hoạt động như thế nào? Hiểu rõ cơ chế tản nhiệt sẽ giúp bạn đánh giá đúng độ bền và hiệu năng của bếp từ khi sử dụng lâu dài.
Bếp từ có tản nhiệt không? Tại sao bếp từ cần hệ thống tản nhiệt
Có. Bếp từ bắt buộc phải có hệ thống tản nhiệt để đảm bảo hoạt động an toàn và bền bỉ. Mặc dù bếp từ không tạo nhiệt trực tiếp bằng lửa nhưng các linh kiện điện tử bên trong như mạch điều khiển, sò công suất IGBT và cuộn dây cảm ứng vẫn sinh ra nhiệt lượng khi hoạt động ở công suất cao. Nếu không được làm mát, nhiệt tích tụ có thể gây lỗi quá nhiệt, dẫn tới tự ngắt hoặc hỏng hóc linh kiện.
Trong bếp từ, hệ thống tản nhiệt có 3 vai trò chính như sau:
- Bảo vệ linh kiện điện tử: Trong quá trình hoạt động, cuộn dây cảm ứng và bo mạch sinh ra lượng nhiệt lớn. Hệ thống tản nhiệt giúp làm mát kịp thời, ngăn bếp quá nhiệt, tránh hư hỏng linh kiện, giảm nguy cơ chập cháy và kéo dài tuổi thọ thiết bị.
- Duy trì hiệu suất làm việc ổn định: Khi nhiệt độ được kiểm soát tốt, các linh kiện luôn hoạt động trong ngưỡng an toàn, giúp bếp giữ được khả năng cảm ứng chính xác, hoạt động ổn định và không bị sụt công suất khi dùng lâu.
- Đảm bảo an toàn cho người sử dụng: Tản nhiệt hiệu quả giúp giảm nhiệt tích tụ trong bếp và hạ nhiệt bề mặt nhanh hơn, hạn chế nguy cơ bỏng khi vô tình chạm tay, đồng thời nâng cao mức độ an toàn cho người dùng trong quá trình nấu nướng.

Cấu tạo hệ thống tản nhiệt của bếp từ
Hệ thống tản nhiệt bếp từ gồm 3 bộ phận chính gồm quạt tản nhiệt, thanh tản nhiệt và khe tản nhiệt. Chức năng của mỗi bộ phận như sau:
- Quạt tản nhiệt: Nằm dưới mặt bếp, quạt hút không khí mát từ bên ngoài vào khoang bếp và đẩy khí nóng ra ngoài. Khi bếp hoạt động, quạt chạy liên tục để duy trì lưu thông không khí và làm mát các linh kiện điện tử bên trong.
- Thanh tản nhiệt: Gắn trực tiếp lên sò công suất và khu vực bo mạch điều khiển, đây là những bộ phận sinh nhiệt nhiều nhất khi bếp hoạt động. Khi các linh kiện này nóng lên, thanh kim loại sẽ hút bớt nhiệt, tránh để linh kiện quá nóng.
- Khe tản nhiệt: Là các khe thông gió bố trí ở đáy, sườn hoặc phía sau thân bếp. Khe tản nhiệt cho phép không khí mát đi vào và khí nóng thoát ra dễ dàng, giúp bếp không bị bí nhiệt và hoạt động ổn định.
Quạt tản nhiệt
Đây là bộ phận dễ nhận biết nhất của bếp từ. Khi bếp hoạt động, bạn sẽ nghe thấy tiếng ù ù nhẹ phát ra, đó chính là tiếng quạt tản nhiệt đang chạy. Quạt có nhiệm vụ hút không khí mát từ bên ngoài vào và đẩy hơi nóng trong bếp ra ngoài. Bếp từ giá rẻ thường dùng quạt đồng trục nên tiếng ồn lớn hơn, còn bếp từ cao cấp dùng quạt lồng sóc giúp bếp chạy êm và tản nhiệt tốt hơn.

Thanh tản nhiệt
Thanh tản nhiệt là khối kim loại, thường được chế tạo từ nhôm, gắn trực tiếp vào các linh kiện sinh nhiệt lớn của bếp từ như sò công suất (IGBT). Khi bếp vận hành, đặc biệt ở mức công suất cao hoặc nấu trong thời gian dài, lượng nhiệt phát sinh tại các linh kiện này sẽ được thanh tản nhiệt hấp thụ và dẫn truyền ra bên ngoài thông qua hệ thống quạt làm mát, giúp duy trì nhiệt độ ổn định cho toàn bộ bo mạch.
Trên thực tế, chất lượng thanh tản nhiệt quyết định rất lớn đến độ bền và khả năng hoạt động ổn định của bếp. Bếp từ thông thường chỉ sử dụng thanh nhôm mỏng, ít rãnh tản nhiệt nên khả năng thoát nhiệt chậm. Khi nhiệt tích tụ lâu, bếp dễ bị giảm công suất, thậm chí tự ngắt để bảo vệ linh kiện.
Ngược lại, thanh tản nhiệt dày, có rãnh tản nhiệt lớn giúp tăng diện tích tiếp xúc với không khí, từ đó đẩy nhanh quá trình thoát nhiệt. Nhờ khả năng làm mát hiệu quả, bếp duy trì công suất ổn định khi nấu lâu, hạn chế tình trạng quá nhiệt ở IGBT và bo mạch.

Khe tản nhiệt
Khe tản nhiệt là các khe hở nằm ở sườn hoặc đáy vỏ bếp, nơi khí nóng bên trong được đẩy ra ngoài môi trường. Những khe này giúp không khí lưu thông liên tục, tránh tình trạng bếp bị bí nhiệt. Khe tản nhiệt thiết kế tốt thường có dạng lưới hoặc rãnh nhỏ vừa đủ để thoát nhiệt nhanh nhưng vẫn hạn chế côn trùng lọt vào. Phần vỏ bếp quanh khe làm bằng kim loại sẽ chắc chắn hơn và hỗ trợ tản nhiệt hiệu quả hơn so với làm bằng nhựa.

Nguyên tắc hoạt động của hệ thống tản nhiệt bếp từ
Ngay khi nhiệt độ tăng, thanh tản nhiệt bằng nhôm gắn trực tiếp lên các linh kiện nóng sẽ bắt đầu làm việc. Nhiệt từ linh kiện truyền sang thanh tản nhiệt, được dàn trải ra diện tích bề mặt lớn nhờ thiết kế nhiều khe rãnh nhỏ, giúp nhiệt không bị tập trung tại một điểm mà lan đều, chuẩn bị cho quá trình làm mát tiếp theo.
Cùng lúc đó, quạt tản nhiệt hút không khí mát từ bên ngoài vào qua các khe tản nhiệt ở đáy hoặc sườn bếp. Luồng khí này thổi qua thanh tản nhiệt đang nóng, mang theo và đẩy nhiệt nóng ra ngoài qua khe tản nhiệt. Khi tắt bếp, quạt vẫn chạy thêm vài phút để làm mát sâu, giúp linh kiện trở về nhiệt độ an toàn.

7 dấu hiệu nhận biết bếp từ có hệ thống tản nhiệt chất lượng
Bếp từ nào cũng được trang bị bộ phận tản nhiệt nhưng chất lượng khác nhau. Bạn có thể nhận biết bếp từ có hệ thống tản nhiệt tốt dựa vào 7 dấu hiệu sau:
Sử dụng quạt lồng sóc (quạt sò/Turbine)
Các dòng bếp từ cao cấp thường ưu tiên sử dụng quạt lồng sóc (quạt sò). So với quạt đồng trục, quạt lồng sóc vận hành êm hơn, ít tiếng ồn, tạo luồng gió mạnh và ổn định, giúp tản nhiệt nhanh hơn. Có 2 cách nhận biết như sau:
- Cách 1: Bạn dùng đèn pin soi vào khe gió ở mặt dưới bếp. Nếu thấy quạt có dạng tròn hoặc hình trôn ốc, tương tự quạt trong máy hút mùi, thì đó là quạt lồng sóc. Ngược lại, quạt cánh vuông thường là loại đồng trục.
- Cách 2: Bạn có thể quan sát thiết kế phần bụng bếp. Những mã bếp dùng quạt lồng sóc như DI-806GE02, DI-855GE, DIB4-888, X-NANO 8, X-NANO 8 Plus, X-NANO 9… của Köcher sử dụng quạt lồng sóc nên thường có bụng bếp gọn.

Tiếng quạt chạy êm ái, ổn định
Bạn bật bếp ở chế độ Booster và chú ý nghe tiếng gió phát ra từ đáy hoặc sườn bếp. Nếu tiếng quạt đều, nhỏ như tiếng “xè xè” nhẹ, không rung bếp, đó là dấu hiệu hệ thống tản nhiệt hoạt động tốt.
Tuy nhiên, bạn cần phân biệt rõ tiếng quạt gió với tiếng từ trường đặc trưng của bếp từ. Tiếng quạt là tiếng gió thổi liên tục, còn tiếng từ thường là tiếng ù nhẹ phát ra từ vùng nấu, không liên quan đến hệ thống tản nhiệt.
Khung vỏ (Bụng bếp) làm bằng kim loại
Kim loại giúp tản nhiệt thụ động rất hiệu quả, nhiệt bên trong bếp được truyền nhanh ra môi trường xung quanh. Nếu dùng nhựa như ở một số bếp từ giá rẻ, nhiệt bị giữ lại, bếp dễ nóng nhanh, quạt phải chạy nhiều hơn và linh kiện nhanh xuống cấp.

Khe gió dạng lưới nhỏ, dạng mang cá hoặc có lưới lọc chặn
Khe gió được thiết kế dạng lưới nhỏ hoặc hình mang cá giúp luồng khí nóng thoát ra đều và nhanh hơn, đồng thời hạn chế bụi bẩn, côn trùng chui vào bên trong khoang bếp. Nhờ đó, hệ thống tản nhiệt hoạt động ổn định, giảm nguy cơ kẹt quạt, chập cháy linh kiện và giúp bếp bền hơn khi sử dụng lâu dài.
Bếp có cửa gió đối lưu
Bếp từ cao cấp thường được thiết kế 2 cửa gió (khe tản nhiệt) riêng biệt để tạo luồng gió đối lưu liên tục, giúp tản nhiệt nhanh và ổn định hơn. Không khí mát được hút vào từ một phía, sau đó khí nóng được đẩy ra phía khác, tránh hiện tượng khí nóng luẩn quẩn trong khoang bếp.

Bếp có tính năng tản nhiệt dư/cảnh báo nhiệt dư
Các bếp từ chất lượng cao thường có đèn báo “H” để cảnh báo vùng nấu còn nóng sau khi tắt bếp. Khi bạn vừa nấu xong, nếu thấy “H” sáng trên bảng điều khiển, đó là dấu hiệu bếp vẫn đang giữ nhiệt dư và hệ thống tản nhiệt đang làm việc.

Bảng điều khiển luôn mát khi nấu lâu
Khi bật bếp ở công suất cao liên tục vài phút, chạm nhẹ tay vào bảng điều khiển mà vẫn thấy mát hoặc chỉ hơi ấm, chứng tỏ hệ thống tản nhiệt đang hoạt động tốt. Nhiệt được quạt và thanh tản nhiệt dẫn ra ngoài, giữ mặt điều khiển ổn định, an toàn cho bạn khi sử dụng.
4 lưu ý khi sử dụng bếp từ để tản nhiệt hiệu quả
Để hệ thống tản nhiệt của bếp từ hoạt động hiệu quả, giúp bếp vận hành ổn định và hạn chế tình trạng quá nhiệt, bạn nên lưu ý một số nguyên tắc quan trọng sau:
- Không bịt kín đường thoát gió: Khi lắp bếp âm, khoang tủ bên dưới cần có khe thông thoáng. Nếu không khí không thoát ra được, hơi nóng sẽ tích tụ bên trong, khiến bếp nhanh nóng, dễ báo lỗi và giảm tuổi thọ linh kiện.
- Không rút điện ngay sau khi tắt bếp: Sau khi tắt bếp, quạt tản nhiệt vẫn tiếp tục chạy để làm mát bo mạch và linh kiện. Bạn nên chờ 1 – 2 phút để quạt ngừng hẳn rồi mới rút dây nguồn hoặc tắt aptomat.
- Vệ sinh khe tản nhiệt định kỳ: Khe tản nhiệt có thể bám bụi, tóc hoặc mạng nhện theo thời gian. Việc vệ sinh hàng tháng giúp luồng không khí lưu thông tốt, đảm bảo hiệu quả tản nhiệt và tránh quá nhiệt khi nấu.
- Hạn chế lạm dụng chế độ Booster: Chế độ Booster tạo ra lượng nhiệt rất lớn trong thời gian ngắn. Việc sử dụng liên tục ở mức công suất tối đa sẽ gây áp lực nặng lên hệ thống tản nhiệt, làm bếp nhanh nóng và dễ phát sinh lỗi quá nhiệt.

Trên đây là nội dung giải đáp chi tiết liên quan đến bếp từ có tản nhiệt không cùng cấu tạo, nguyên lý hoạt động và 7 dấu hiệu nhận biết bếp từ có hệ thống tản nhiệt chất lượng. Hy vọng bài viết này có thể giúp bạn lựa chọn được sản phẩm bếp từ chất lượng tốt cho gia đình.
Mọi thông tin chi tiết về sản phẩm, vui lòng liên hệ:
|